De werkwijze voor de beoordeling van aanvragen voor middelzware en zware onderzoeksinfrastructuur
Het Besluit van de Vlaamse Regering van 26 oktober 2007 betreffende de subsidiëring van onderzoeks- en innovatie-infrastructuur in Vlaanderen legt o.m. de werkwijze vast voor het toekennen van subsidies voor onderzoeksinfrastructuur.
De beoordeling van de aanvragen vereist een verschillende aanpak naargelang het gaat om middelzware of zware onderzoeksinfrastructuur.
Middelzware onderzoeksinfrastructuur
Voor de toekenning van de middelen voor middelzware onderzoeksinfrastructuur organiseren de associatiebesturen associatiebrede oproepen, waarbij een onderscheid wordt gemaakt tussen categorie 1 en categorie 2 aanvragen.
In uitvoering van artikel 101bis van het Structuurdecreet legt elk associatiebestuur een reglement vast met ondermeer de selectieprocedure en de selectiecriteria. Hierbij vormen de in artikel VI.9,11 §2, 3º van het Aanvullingsdecreet vastgelegde criteria de basis maar deze kunnen worden aangevuld met associatiespecifieke criteria. Deze selectiecriteria en latere wijzigingen hieraan worden mede gedeeld aan de Vlaamse minister bevoegd voor het wetenschaps- en innovatiebeleid en aan de Herculesstichting.
De selectie van de aanvragen die in aanmerking komen voor financiering, gebeurt in drie stappen:
- in de schoot van elke associatie worden de ingediende voorstellen beoordeeld en de voor financiering voorgedragen aanvragen worden gerangschikt op een indicatieve lijst;
- de Herculesstichting stelt een Beoordelingspanel in. Naast minstens twee vertegenwoordigers van de industriële sector bestaat dit panel uit deskundigen van de associaties. Het Herculesbesluit legt hierin een minimum vertegenwoordiging van de hogescholen vast. Dit panel geeft een advies over de door de associaties op de indicatieve lijsten ingediende aanvragen. In het bijzonder onderzoekt het Beoordelingspanel of er geen mogelijkheden / noden zijn die verantwoorden om een initiatief dat wordt voorgedragen door een associatie te verruimen tot een instellings- of associatieoverschrijdende samenwerking of er derden (bedrijven, onderzoekscentra, …) bij te betrekken. De associaties krijgen de mogelijkheid op basis van suggesties van het beoordelingspanel hun voorstel aan te passen;
- de Raad van Bestuur van de Herculesstichting neemt de eindbeslissing op basis van het advies van het Beoordelingspanel en de reacties en verbetervoorstellen van de instellingen op de aanbevelingen van dit panel.
Zware onderzoeksinfrastructuur
De oproepen voor het indienen van subsidieaanvragen voor zware onderzoeksinfrastructuur worden georganiseerd door de Herculesstichting.
De evaluatie van de ingediende voorstellen verloopt in twee stappen:
Wetenschappelijke evaluatie
De beoordeling van de wetenschappelijke kwaliteit van de ingediende aanvragen vormt de eerste stap in het beoordelingsproces. Hiervoor stelde de Vlaamse minister bevoegd voor Wetenschap en Innovatie op voorstel van de Raad van Bestuur van de Herculesstichting de Commissie Hercules-Science in.
Om de beoordeling van de ingediende aanvragen door de Commissie Hercules-Science te ondersteunen wordt bovendien het schriftelijk advies ingewonnen van vooraanstaande deskundigen uit het specifiek vakgebied of vakgebieden waarop de aanvraag betrekking heeft.
De Commissie Hercules-Science beoordeelt de wetenschappelijke kwaliteit van de aanvragen aan de hand van de volgende criteria:
- de wetenschappelijke kwaliteit en de relevantie van het door middel van de onderzoeksinfrastructuur uit te voeren onderzoeksprogramma;
- het belang van de onderzoeksinfrastructuur voor het onderzoek binnen de betrokken wetenschappelijke discipline;
- het innoverend karakter van het door middel van de onderzoeksinfrastructuur uit te voeren onderzoeksprogramma;
- de mate waarin de onderzoeksinfrastructuur als logistiek knooppunt een grote reeks nieuwe projecten kan genereren;
- het technologisch vernieuwend karakter van de onderzoeksinfrastructuur;
- de technische haalbaarheid van de onderzoeksinfrastructuur in geval de onderzoeksinfrastructuur moet worden geconstrueerd;
- de kwaliteit en de competentie van de betrokken onderzoeksgroep (-en), de wetenschappelijke positie van de betrokken onderzoeksgroep (-en) in internationale context, alsook de betrokkenheid bij het beleid van internationale onderzoeksinfrastructuren;
- de mate waarin het voorstel kan worden ingepast in het strategische onderzoeksbeleid van de betrokken instelling of instellingen;
- de mate waarin de investering in de onderzoeksinfrastructuur bijdraagt tot de versteviging van de Vlaamse of de regionale positie op het betreffende onderzoeksdomein;
- de mate waarin het voorstel gealigneerd is op zowel binnen- als buitenlandse initiatieven en infrastructuren binnen het betreffende onderzoeksdomein;
- voor zover relevant, de toegankelijkheid van de onderzoeksinfrastructuur voor onderzoekers van buiten de onthaalinstelling, alsook de kwaliteit van de toegangsregeling.
De Commissie Hercules-Science oordeelt welke aanvragen ze wetenschappelijk als excellent beschouwt en rangschikt de excellent bevonden aanvragen.
Financieel, technische en maatschappelijke evaluatie van ingediende voorstellen
In een tweede stap worden de op wetenschappelijke basis excellent beoordeelde aanvragen voor advies voorgelegd aan de Commissie Hercules-Invest.
Voor de door de Commissie Hercules-Science als excellent beoordeelde aanvra(a)g(-en), heeft de Commissie Hercules-Invest als opdracht de Raad van Bestuur te adviseren over:
- de kwaliteit van het investeringsplan en het bijhorende exploitatieplan dat in de aanvraag is opgenomen;
- eventuele andere samenwerkingsmogelijkheden dan deze die zijn opgenomen in de aanvragen. Bijzondere aandacht wordt hierbij besteed aan mogelijkheden voor samenwerking met het bedrijfsleven.
De Commissie Hercules-Invest formuleert een advies aan de Raad van Bestuur.
Beslissing
De Raad van Bestuur van de Herculesstichting neemt een eindbeslissing waarbij slechts de lijst van de door de Commissie Hercules-Science als excellent bevonden aanvragen kan worden bekrachtigd of afgewezen. Bij afwijzing worden de Commissie Hercules-Science en de Commissie Hercules-Invest opnieuw bevraagd, desgevallend met de uitdrukkelijke opgave van de elementen die volgens de Raad van Bestuur nader moeten worden onderzocht.
Indien de Commissie Hercules-Invest omtrent een aanvraagdossier een aanbeveling heeft geformuleerd, kan de Raad van Bestuur van de Herculesstichting:
- de aanbeveling verwerpen, waarop het dossier wordt goedgekeurd;
- de aanbeveling geheel of ten dele aanvaarden, waarop het dossier wordt goedgekeurd, met dien verstande dat de door de Raad van Bestuur opgelegde voorwaarden op het vlak van financiering of samenwerking gelden als subsidiëringvoorwaarden;
- de aanbeveling geheel of ten dele aanvaarden, waarbij het dossier slechts wordt goedgekeurd indien aan de Raad van Bestuur de nodige remedieringen worden voorgelegd binnen een door de Raad van Bestuur bepaalde termijn.